Dinsdag 10 maart 2026

Om half 7 ben ik wakker en ik ga vrijwel meteen naar de onsen op de tweede verdieping., ik slaap op de tiende verdieping met een prachtig uitzicht over de zee. Nu sla ik twee vliegen in een klap. Ik wil me toch wassen en ik kan meteen heerlijk genieten van het warme water. Ik heb met Jiro afgesproken om om half 8 te ontbijten dus ik heb ruim de tijd. Bij terugkomst pak ik mijn spullen al zoveel mogelijk in. Dat gaat snel, want ik heb voor dit verblijf van een nacht weinig overhoop gehaald.

Het ontbijtbuffet is rijk gevuld, oosters/Japans en westers. Ik combineer het een beetje en verdeel van alles wat op het rechthoekige witte bordje met 6 vakjes. Die heb ik hier al veel vaker gezien. Snel terug naar de kamer, tanden poetsen, rugzak dicht en uitchecken. Jiro gaat mee naar het busstation naast het hotel. Ik heb lijn 50 nodig voor rit naar de haven voor de veerboot naar Shikoku, een paar kilometer noordelijker langs de kust. De vertrektijden van de bus zijn me niet meteen duidelijk en voor de zekerheid neem ik maar een gereedstaande taxi. Dat zal me de kop niet kosten. Jiro gaat mee, hij begeleidt me tot het laatst, wat een goede zorgen. Hij gaat terug naar Tokyo, met de trein of het vliegtuig, daar denkt hij nog even over na, zei hij.

Hij zwaait me uit en tegen half tien stap ik op de ferry die me naar Shikoku zal brengen, toch het hoofddoel van mijn vakantie. Op de boot heb ik weer WiFi en ik kijk mijn mails na. Nobuhiko San die me de vorige keren ook al zo heeft geholpen vraagt welke ferry ik heb genomen en hoe laat ik in Yawatahama, de westelijke havenplaats van Shikoku arriveer. Dan komt hij me wel ophalen schrijft hij. Wat een weelde, hij zou namelijk morgen pas in Uchiko komen bij het AZ hotel waar ik nu inmiddels voor de 3e keer logeer.

Zo ga ik van de ene persoonlijke reisbegeleider naar de andere, voor het geval ik in zeven sloten tegelijk zou lopen. Ongelooflijk, een grote luxe. Dan kan ik er gerust bij gaan liggen. Een gedeelte van de boot is een heuse relaxruimte, een soort grote ryokan. Wel met vloerbedekking in plaats van tatamimatten maar de schoenen moeten evengoed uit. Ik slaap lichtjes tot er wat wordt omgeroepen, we zijn er bijna. Iedereen pakt de bagage en loopt naar de uitgang. Veel reizigers waren er echter niet, Jiro zei al dat het voornamelijk bedoeld is voor vrachtverkeer en er rijden inderdaad een aantal trucks de boot af.

Over de loopbrug naar de aankomsthal waar Nobuhiko voor het raam al flink begint te zwaaien. Hij verwelkomt me allerhartelijkst, het is een mooi weerzien. Het is lunchtijd zegt hij, inderdaad, waar gaan we eten. De keuze is niet heel moeilijk, havenplaats, dus veel vis. Bij de visafslag is ook een klein simpel ingericht restaurant waar alles kersvers wordt bereid. Het is een behoorlijk drukte, het lijkt wel of de “halve boot” hier gaat eten. Ik herken tenminste een aantal gezichten, op de boot was in het restaurant niks te doen. Daar zaten de medewerkers werkeloos op een stoel rond te kijken en hier komen ze handen te kort. Wij bestellen een combinatie van sashimi en tempura, dus koude en warme vis. Het is heerlijk, ik doe alleen alle wasabi in de sojasaus en dat is misschien wat veel van het goede. Niet te veel en te lang dippen, het is behoorlijk scherp.

Daarna is het tijd om naar Uchiko te rijden, Ik ben daar met de Henro al lang voorbij maar het ligt toch op de route naar tempel 65 waar ik morgen wil beginnen. Ik logeer hier alleen maar omdat ik vanavond weer wil eten bij Jens en Chisato, het ontzettend aardige Japans — Duitse stel dat hier een Duits restaurant runt, Zum Schwarzen Keiler. Ik ben benieuwd hoe verbaasd ze nu weer zullen zijn.

Zo ver is het nog niet. Eerst inchecken in het hotel maar we zijn een half uur te vroeg, dat kan pas vanaf drie uur. Dat geeft Nobuhiko de gelegenheid om de planning door te nemen en mij alle Henro spullen te overhandigen die hij voor mij twee jaar in bewaring heeft gehouden. Alles is netjes gewassen en gevouwen en verzegeld verpakt. Behalve dat krijg ik ook nog osettai, OHenro giften. Een paar mooie handschoenen ter bescherming voor als ik val of een boom vast moet pakken op oneffen terrein, bijvoorbeeld in het bos. Verder geeft hij me een prachtige bruine koker waar ik de wierookstokjes goed in kan bewaren, zodat ze heel blijven. Die breken namelijk heel snel. Ik krijg tevens een nieuwe voorraad wierookstokjes en kaarsjes en een aansteker. En of dat nog niet genoeg is heeft hij ook een gedetailleerde planning voor de komende dagen alsmede de treinverbindingen en bijbehorende dienstregeling op papier. Ik kan de komende dagen met een dagrugzakje lopen en vrijdag de 13e is de rest van de bagage dan weer in mijn volgende onderkomen. Ik ben werkelijk helemaal beduusd en totaal overdonderd dat hij dit allemaal voor mij doet. Woorden schieten te kort. En dan had hij straks ook nog de lunch willen betalen...nou daar heb ik na wel pas enige aandrang gelukkig nog een stokje voor kunnen steken.... ook ben ik blij dat ik hem nog wat terug kon geven. Ik kom ook niet helemaal met lege handen hier.

Mijn dagboek is vandaag al mooi bijgewerkt, dan hoef ik dat vanavondniet meer te doen na waarschijnlijk een paar halve liters Duits bier. Ik kan nog even liggen en dan loop ik er straks wel naar toe.

Om half zeven is het donker en besluit ik toch maar eens op te staan. Op maps.me tik ik de route in door de oude straatjes van Uchiko... ik ben er om 19.15 uur....maar... ik tref een gesloten deur, het is pikdonker. Geschlossen staat er ten overvloede, ja,, Jens verloochent zijn afkomst niet. Ontzettend jammer maar dat risico loop je als je mensen wilt verrassen. Het staat me bij dat het steeds op woensdag dicht was maar vandaag, dinsdag dus ook. Dan noodgedwongen maar weer terug richting het hotel. Daarkun je ook eten, maar dat is een buffet met half koude gerechten, daar hou ik niet zo van. Onderweg zie ik verder niet veel, een paar restaurants waar niemand zit en waar het menu alleen in het Japans staat vermeld. Dan maar naar de Lawsons, daar nebben ze veel rijst en noedelgerechten die je zelf op kunt warmen. Het wordt dus “magnetronvoer” vanavond, niet erg voor een keer. Voorheen werd dat aan de kassa altijd netjes voor je verwarmt maar nu moet je dat blijkbaar zelf doen, zie ik. Bij de eethoek staan een paar magnetrons, succes ermee. Ik heb een noedelgerecht gekocht, 3 minuten opwarmen, 500 watt. De magnetrons hebben echter een vermogen van 1.500 watt, dus ik begin maar eens met een minuut. Daarna nog een paar keer een halve minuut en dan is het wel goed. Ik drink er een biertje bij en koop meteen nog wat eten voor morgen, dan kom ik onderweg niet veel tegen. Om kwart over negen ben ik weer terug in het hotel. Ik kan vroeg gaan slapen, fijn.

Voor het slapen gaan heb ik via Facebook/messenger nog contact met Chisato. Er was niks te doen schreef ze en daarom hebben ze de zaak snel dicht gedaan en zijn ze weer naar huis gegaan. Zo zonde, dan had ik misschien toch een uur eerder moeten gaan.

Woensdag 11 maart 2026

Gisteren had ik een heel slechte WiFi verbinding en daarom hen ik hier niks kunnen schrijven. Op de een of andere manier kon ik wel een e-mail naar mezelf sturen door snel even dataroaming aan en uit te zetten, dat kost buiten Europa veel geld. Daar staat dus mijn dagboek van gisteren. Ik kan de tekst alleen niet uit mijn mail selecteren en hier naar toe kopiëren. Weet iemandof dat mogelijk is en zo ja, hoe? Ik heb allemaal Apple apparaten. Ik lees het graag. Bij voorbaat dank.

Na anderhalve week Japan begin ik vandaag eindelijk aan het laatste gedeelte van de Henro, op de dag af 15 jaar na de tsunami en de kernramp in Fukushima. De zeebeving die tienduizenden mensen het leven kostte. Ik ben op tijd opgestaan want ik heb om 8.00 uur met Nobuhiko San afgesproken en Japanners komen werkelijk nooit te laat, die kennen geen “Brabants kwartierke”. ik heb net uitgecheckt en daar is mijn chauffeur al, wat een timing. Omdat ik gisteren zo nodig naar Uchiko moest hebben we nog een flinke rit voor de boeg. Helemaal naar het Oosten van Ehime-ken, de provincie, prefectuur dus. Onderweg stoppen we even om de benen te strekken, tijdens de rit babbelen we wat maar het is ook af en toe stil. Nobuhiko moet op het verkeer letten en soms moet hij naar woorden zoeken. Mijn Japans stelt natuurlijk helemaal niks voor en zijn Engels is toch wat minder dan bijvoorbeeld dat van Jiro. Maar ja, die heeft ongeveer overal op deze aardbol gewoond.

Voor tienen zijn we bij tempel 65. Het laatste stukje is nog spannend, een smal weggetje er naar toe. Nobuhiko hoopt maar dat er geen tegenliggers komen en dat gebeurt gelukkig ook niet. Ik herken het parkeerterrein en de steile trap naar boven nog goed. Ik klauter toch naar boven hoewel ik deze tempel, de laatste in Ehime, twee jaar geleden al heb bezocht. Ik heb het splinternieuwe boekje te laat uitgepakt en daarom heb ik bij beide gebouwen twee kaarsjes aangestoken in plaats van een. Daarna zit het ritme er alweer aardig in. Bij het stempelkantoortje koop ik wat souvenirs, een sleutelhanger van Kobo Daishi en een flinke bel om eventuele slangen en beren op afstand te houden al is het voor de reptielen nog veel te koud. Het is prachtig helder weer aar amper 10 graden en ‘s-nachts rond nul. De monnik verbaast zich erover dat ik geen stempel hoef, ik laat hem zien dat ik die al heb. Dan vraagt hij of ik die voor de tweede keer wil, ni, twee vang ik op, dat hoeft niet. Die zou er gewoon overheen worden geplaatst. Je kunt altijd je eerste boek houden als je wilt en als je bijvoorbeeld 5 keer de Henro hebt gelopen is iedere pagina een grote gekleurde bladzijde en zie je nauwelijks nog wit papier.

Eenmaal beneden is het zoeken naar de weg, links of rechts afslaan. Ik probeer het met handen en voeten en twee woorden Nihongo aan een paar oudere Japanners te vragen maar dat werkt natuurlijk helemaal niet. Ik zag wel een paar Henro naar links gaan, dat doe ik uiteindelijk ook en dan zie ik toch vrij snel het eerste bordje, het is de goede richting. Er zijn echter meerdere routesnaar tempel 66 en het is me niet meteen duidelijk welke ik heb. Verderop zie ik weinig tekens alleen wel Japanse richtingaanwijzers. Onderaan kan ik in hiragana michi ontwaren, route. Het kanji kan ik niet ontcijferen maar bij toeval kijk ik op mijn horloge hoe laat het is en dan valt het kwartje. De cijfers op de wijzerplaat zijn kanji tekens en vier is Shi..Shikoku no michi, de route van Shikoku.